een muzikale en visuele reis van het aardse paradijs via het zondige leven vol lust en genot naar duisternis, geïnspireerd door het beroemde schilderij van Jheronimus Bosch.

 

Première 11 oktober 2013, De Doelen Rotterdam

 

Het programma is gebaseerd op de thema’s van de drie panelen van het schilderij: het paradijs, het (zondige) leven en de hel. Net als het schilderij wordt het concert vormgegeven als een drieluik.

Tweedepaneel Zo is het schilderij rijk bevolkt met vogels, vandaar dat vogelgeluiden de muzikale rode draad vormen in dit concert. Onder andere Jean-Philippe Rameau imiteerde in Le rappel des oiseaux op meesterlijke wijze paradijselijk vogelgekwetter. Carola Bauckholt, een Duitse componiste die graag nieuwe klankwerelden bouwt, verklankte in Zugvögel de roep van trekvogels zoals ganzen en zwanen. Voor vogelgeluiden zijn rietinstrumenten natuurlijk uitermate geschikt.

Maar ook Antoine Brumel (tijdgenoot van Bosch) zijn vijfstemmige motet Nato canunt omnia zal klinken. Hierin bejubelt hij de de geboorte en het leven van Christus.DerdePaneel

Daartegenover staat de compositie Jesus is coming van de Nederlandse componist Jacob ter Veldhuis, die hij schreef naar aanleiding van de gebeurtenissen op 11 september 2001. De titel is sarcastisch bedoeld: de vredestichtende Christus was helemaal niet gekomen, de aarde leek eerder een hel. 

De blazers vertellen het verhaal van Tuin der lusten aan de hand van slim gekozen composities en illustreren het met een video die inzoomt op het drieluik. Zo maak je kennis met het sprookjesachtig afgebeelde paradijs van het linker paneel, de bizarre en vaak erotische beelden op het middelste paneel en de duistere en angstaanjagende taferelen van het rechter paneel. De video wordt geprojecteerd op een reusachtige, doorzichtige bol van drie meter doorsnede, wat een spannende dieptewerking met zich meebrengt en aan de zaal een theatrale uitstraling geeft.

1381330 208254102690665 655162034 n

The Garden of Earthly Delights in New York

Credits Cast & Crew

Trailer © John Heidema

Producent: Calefax Reed Quintet, Amsterdam

Recensies

Leidsch Dagblad, Lidy van der Spek, 21 oktober 2013

Op een grote melkwitte bol worden in steeds wisselende ritmes beelden vertoond van Bosch' Tuin der Lusten. [...] En als je dat ziet in de supermuzikale context van synchrone en asynchrone muziek die zo indringend, meesterlijk, fris en fruitig om die mysterieuze bol heenzwiert, dan ben je al kapot na het tweede tableau
De liefdevolle ommegangen waarbij de vijf 'jongens' de toverbol steeds betrekken bij hun spel maken dit tot een weergaloos 'schouwen in de ziel'

Leidsch Dagblad

Publieksreactie op het Gastenboek van Calefax

 

Zelden zag ik twee verschillende kunstvormuitingen zo met elkaar in symbiose zijn. Ze verrijken elkaar enorm. Ik werd zowel de muziek als het schilderij ingezogen. Liet me doorstromen en wentelen in vorm, kleur en klank. Jullie harmonierende, knappe techniek zowel in de muziek als het beeldgebruik, maakte deze intense beleving mogelijk. Een ode aan de componisten en Jheronimus Bosch. En daarom ode aan Calefax en de beeldmensen. Een warm applaus.Geertje Elfrink, 07 oktober 2013
Het was prachtig de mooie muziek passend bij de beelden van de video. Het versterkte elkaar wederzijds. Ik vond de bolvorm ( die immers ook in het schilderij gebruikt wordt) heel mooi combineren met het fantasierijke van de afbeeldingen. Bovendien kreeg het werk van Jeroen Bosch door de bolvorm nog een nieuwe dimensie. De bewegende beelden en de vervormingen door de bol, paste heel goed bij de manier waarop Bosch geschilderd heeft. Het is heel rijk hoe jullie, het kwintet, Floriaan en Annechien elkaar hebben geïnspireerd. Jullie uitvoering werd één uniek geheel, waarvan ik dan ook zeer heb genoten. Veel succes en nog veel van zulke mooie uitvoeringen toegewenst. Hartelijke groet, Mariëtte van Lierop, 09 oktober 2013

Ivar Berix, bedenker van de idee Tuin der Lusten als concertprogramma, stelde met Raaf Hekkema het programma samen. In zijn programmatoelichting vindt u interessante achtergrondinformatie over het schilderij en de achterliggende ideeën van dit programma.

In this video, the creators used the video design, Annechien Koerselman has designed for the production The Garden of Earthly Delights by Calefax Reedquintet, so one gets a glimpse of it.

In deze reportage is gebruikt gemaakt van het videoontwerp, dat Annechien Koerselman ontwierp voor de productie Tuin de Lusten van het Calefax Reedquintet. Het quinitet hoort u een fragment uit het programma spelen.


 

Photos The Garden of Earthly Delights © Floriaan Ganzevoort & Thomas Fichter

01Tuin der Lusten 02Tuin der Lusten 03Tuin der Lusten 04Tuin der Lusten 05Tuin der Lusten 06Tuin der Lusten 07Tuin der Lusten 08Tuin der Lusten 09Tuin der Lusten